O Gminie Białaczów

Gmina Białaczów położona jest w południowo – wschodniej części województwa łódzkiego i w południowo – wschodniej części powiatu opoczyńskiego. Graniczy z następującymi gminami: od północy z gminą Opoczno, od północnego zachodu z gminą Sławno, od południowego zachodu z gminą Żarnów, od zachodu z gminą Paradyż.

Gmina zajmuje powierzchnię 11463 ha (114,63 km2), co stanowi 0,63% powierzchni województwa łódzkiego i 11% powierzchni powiatu opoczyńskiego. Pod względem obszaru należy do niewielkich w województwie. Administracyjnie gmina składa się z 14 sołectw: Białaczów, Kuraszków, Miedzna Drewniana, Ossa, Parczów, Parczówek, Petrykozy, Radwan, Skronina, Sobień, Sędów, Wąglany, Zakrzów, Żelazowice. Zamieszkuje ją około 6000 mieszkańców. Stolicą gminy jest Białaczów – dawne miasteczko, dziś wieś i siedziba gminy.

Pierwsze wzmianki na temat Białaczowa pochodzą z XII wieku. W 1434 roku Białaczów występuje już jako miasto. Prawa miejskie Białaczów otrzymał za sprawą Kazimierza Wielkiego. Z historią Białaczowa związane są nierozerwalnie sławne postacie historyczne. Jedną z nich jest Jan Prandota z rodu Odrowążów, który został w 1242 biskupem krakowskim. Z ziemi Białaczowskiej wywodzi się również matka Jana Kochanowskiego – Anna Białaczowska Odrowążówna.

XVIII-wieczny pałac rodu Małachowskich

XVIII-wieczny pałac rodu Małachowskich

Stanisław Małachowski, którego inicjały znajdują się w herbie miejscowości, jest kolejną z ważnych postaci historycznych związanych z gminą. XVIII-wieczny pałac rodu Małachowskich wraz z pięknym parkiem jest jedną z licznych pozostałości po Marszałku na Sejm Czteroletni i jego rodzinie. Pałac ów został wybudowany w latach 1797-1800 przez Jakuba Kubickiego. Złożony z budynku głównego oraz połączonych z nim dwóch ćwierć kolistych galerii, oficyny i dwóch pawilonów, ujmujących po bokach dziedziniec pałac niewątpliwie należy do najpiękniejszych zabytków regionu. Tuż za pałacem znajduję się park krajobrazowy z neogotycką oranżerią, romantycznymi ruinami oraz podziemia dawnej rezydencji rodu Odrowążów.

Romantyczne ruiny znajdujące się za pałacem rodu Małachowskich

Romantyczne ruiny znajdujące się za pałacem rodu Małachowskich

Na terenie gminy znajdują się również inne zabytki. Chociażby wspomniany wcześniej klasycystyczny ratusz stojący pośrodku prostokątnego rynku w centrum Białaczowa czy też klasycystyczny kościół parafialny pw. św. Doroty w Petrykozach.

Istotnym elementem krajobrazu regionu jest przyroda. Lasy zajmują ponad 4685 ha terenu gminy, co stanowi 40,9% jej całkowitej powierzchni. Funkcjonuje tu ok. 1300 gospodarstw rolnych, które użytkują 5866,42 ha ogólnej powierzchni gminy.

Krajobraz gminy (okolice Zakrzowa)

Krajobraz gminy (okolice Zakrzowa)

Gmina jest w 100% zwodociągowania. W 2015 r. w gminie Białaczów ogólna długość przewodów wodociągowych wynosiła ok. 92 km. Na jednego mieszkańca gminy zużycie wody na koniec 2014 r. wyniosło 42 m3.

Gmina Białaczów jest w ok. 75% skanalizowana. Ścieki są odprowadzane do Gminnej mechaniczno-biologicznej oczyszczalni „EKOLO-CHIEF”, funkcjonującej od listopada 2004 roku.

Na terenie Gminy działalnością kulturalną zajmują się m.in.: Koła Gospodyń Wiejskich w Skroninie, Wąglanach, Parczowie, Żelazowicach, Białaczowie, Sędowie, Parczówku, Miedznej Drewnianej i Sobieniu. Dostęp do literatury zapewniają dwie biblioteki: Gminna Biblioteka Publiczna w Białaczowie i jej filia w Petrykozach.

Ochotnicze Straże Pożarne działają w Białaczowie, Petrykozach, Skroninie, Parczówku, Parczowie, Wąglanach, Miedznej Drewnianej, Żelazowicach i Radwanie.

Piekielny Szlak

logo-piekielnego